૧૯ વર્ષની ટ્રાન્સજેન્ડર યુવતીનું કાઉન્સેલિંગ અને પરિવાર સાથે પુનઃસ્થાપન
ભારત સરકારના મહિલા અને બાળ વિકાસ મંત્રાલય દ્વારા પુરસ્કૃત ‘સખી વન સ્ટોપ સેન્ટર’ યોજના સમગ્ર દેશમાં કાર્યરત છે. ગાંધીનગર જિલ્લામાં આ સેન્ટર સેક્ટર-૧૨, સિવિલ કેમ્પસ ખાતે કાર્યરત છે, જ્યાં પીડિત મહિલાઓને એક જ છત નીચે તમામ સુવિધાઓ પૂરી પાડવામાં આવે છે.
તારીખ ૧ માર્ચ ૨૦૨૬ ના રોજ રાત્રિના સમયે ‘૧૮૧ અભયમ’ મહિલા હેલ્પલાઇન દ્વારા ૧૯ વર્ષની એક યુવતીને આશ્રય માટે સખી વન સ્ટોપ સેન્ટર ખાતે લાવવામાં આવી હતી. યુવતી સાથેની પ્રાથમિક પૂછપરછમાં જાણવા મળ્યું કે તે પોતાના માતા-પિતાને છોડીને સ્વતંત્ર રીતે જીવવા માંગે છે. વિગતવાર કાઉન્સેલિંગ દરમિયાન યુવતીએ જણાવ્યું કે છેલ્લા આઠ મહિનાથી તે સોશિયલ મીડિયાના માધ્યમથી અન્ય એક યુવતી સાથે પ્રેમ સંબંધમાં હતી. આ બાબતે પરિવારે વિરોધ કરતા અને સંબંધનો અસ્વીકાર કરતા યુવતી અગાઉ ઘરેથી ભાગી પણ ગઈ હતી. ઘરે પરત ફર્યા બાદ પણ પરિવાર સાથેના ઝઘડા ચાલુ રહ્યા હતા અને યુવતીના આક્ષેપ મુજબ તેને માનસિક ત્રાસ આપી આત્મહત્યા માટે ઉશ્કેરવામાં આવતી હતી.
સખી વન સ્ટોપ સેન્ટરના કાઉન્સેલરો દ્વારા આ જટિલ પરિસ્થિતિમાં અત્યંત સંવેદનશીલતાથી કામ લેવામાં આવ્યું. યુવતીને સમજાવવામાં આવ્યું કે ૧૯ વર્ષની ઉંમર કારકિર્દી બનાવવા માટે ખૂબ મહત્વની છે. સોશિયલ મીડિયા પર અજાણી વ્યક્તિઓ સાથેના સંબંધોમાં રહેલા જોખમો અને સાયબર ક્રાઈમની શક્યતાઓ વિશે પણ તેને માર્ગદર્શન આપવામાં આવ્યું. સાથે જ તેને જરૂરી મેડિકલ અને મનોવૈજ્ઞાનિક સહાય પૂરી પાડવામાં આવી.
બીજી તરફ, યુવતીના માતા-પિતાને સેન્ટર પર બોલાવી તેમની સાથે પણ વિસ્તૃત ચર્ચા કરવામાં આવી. તેમને યુવતીના ‘જેન્ડર’ અને તેની લાગણીઓ વિશે વૈજ્ઞાનિક સમજ આપવામાં આવી. કાઉન્સેલિંગના અંતે માતા-પિતાને પોતાની ભૂલ સમજાઈ હતી અને તેમણે યુવતીની માફી માંગી તેના કરિયરમાં સંપૂર્ણ સહયોગ આપવાની ખાતરી આપી હતી. તેમણે ખાતરી આપી કે ભવિષ્યમાં યુવતી પોતાની પસંદગી મુજબ જીવનસાથી પસંદ કરી શકશે અને પરિવાર તેને સામાજિક દબાણ વગર યોગ્ય સપોર્ટ આપશે.
પરિણામસ્વરૂપ, બંને પક્ષો વચ્ચે પરસ્પર સમજણ ઉભી થતા યુવતી પોતાના માતા-પિતા સાથે રહેવા સંમત થઈ હતી. આમ, સખી વન સ્ટોપ સેન્ટરના પ્રયાસોથી એક યુવતીનું તેના પરિવારમાં સુરક્ષિત પુનઃસ્થાપન થયું અને એક પરિવાર તૂટતો બચ્યો.
