ખેતરથી થાળી સુધી, સહકારની મધુરતા: હવે સહકાર પણ ‘સ્વાદિષ્ટ’ બનશે!

ગુજરાત હંમેશા સહકારી પ્રવૃત્તિઓનું ઘર રહ્યું છે. અમૂલ (Amul) થી શરૂ થયેલી આ મજલ હવે ખાદ્ય ઉદ્યોગ અને સર્વિસ સેક્ટરમાં એક નવો વળાંક લઈ રહી છે. ગાંધીનગરમાં કાર્યરત “કામધેનુ મલ્ટી કુઝીન રેસ્ટોરન્ટ” એ રાજ્યની પ્રથમ સહકારી રેસ્ટોરન્ટ છે, જેણે હોસ્પિટાલિટી ક્ષેત્રમાં સહકારના મોડેલને સફળતાપૂર્વક અમલમાં મૂક્યું છે.આ માત્ર એક જમવાની જગ્યા નથી, પરંતુ ગુજરાતની પ્રથમ સહકારી (Co-operative) રેસ્ટોરન્ટ છે, જે સફળતાપૂર્વક સહકારથી સમૃદ્ધિનો મંત્ર સાકાર કરી રહી છે.
સામાન્ય રીતે રેસ્ટોરન્ટ બિઝનેસ ખાનગી માલિકીનો હોય છે, પરંતુ કામધેનુએ આ પ્રથા તોડી છે. આ એક એવું ઇનોવેશન છે જ્યાં નફો કમાવવાના ધ્યેય સાથે ‘સેવા’ અને ‘સમાનતા’ ને પણ એટલું જ મહત્વ આપવામાં આવ્યું છે. સ્વચ્છતા અને ગુણવત્તાનું મોડેલ સહકારી મોડેલ હોવાને કારણે અહીં ગુણવત્તા પર કોઈ બાંધછોડ કરવામાં આવતી નથી
કામધેનુ રેસ્ટોરન્ટમાં પ્રવેશતા જ ગ્રાહકોને સૌથી પહેલો અનુભવ ગુજરાતના પ્રવાસન સ્થળોના ચિત્રો સાથે સુશોભિત વાતાવરણ અને ત્યાંની શુદ્ધતા, સ્વચ્છતાનો થાય છે. અહીં રસોડાથી લઈને સર્વિંગ એરિયા સુધી ‘હાઈજીન’ (Hygiene) ના ઉચ્ચ ધોરણો જાળવવામાં આવે છે. ફાર્મ ટુ ટેબલ” ના કોન્સેપ્ટને અનુસરીને, તાજા મસાલા અને શાકભાજીનો સીધો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. ગ્રાહકોના સ્વાસ્થ્ય સાથે કોઈ બાંધછોડ ન કરવી એ જ અહીંનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય છે.
કામધેનુ રેસ્ટોરન્ટ વિશે જણાવતા તેના ચેરમેન શ્રી લક્ષ્મણભાઈ પટેલે કહ્યું હતું કે, વર્ષ ૨૦૦૩માં કામધેનુ ગ્રાહક સહકારી ભંડાર લિમિટેડ મંડળીની નોંધણી કરાવવામાં આવી હતી. જે તે સમયે આ મંડળી અંતર્ગત હપ્તાથી લોકોને ખૂબ ઓછા ભાવમાં જીવન જરૂરિયાતની વસ્તુઓ પહોંચાડવામાં આવતી. ત્યારબાદ સહકારી અન્ય પ્રવૃત્તિઓ સાથે જોડાઈને અમારી મંડળીએ તેનો વિસ્તાર વધાર્યો હતો પરંતુ સહકારી ક્ષેત્રમાં રેસ્ટોરન્ટનો નવીન વિચાર અમને સહકાર વિભાગના અધિકારીઓની પ્રેરણાથી મળ્યો છે.
આજે કામધેનુ રેસ્ટોરન્ટએ પહેલી સહકારી મંડળી સંચાલિત રેસ્ટોરન્ટ છે. આ રેસ્ટોરન્ટમાં અમે સીધા માર્કેટમાંથી ખરીદી કરીએ છીએ. ટૂંક સમયમાં આ સમગ્ર રેસ્ટોરન્ટ ઓર્ગેનિક એટલે કે પ્રાકૃતિક વસ્તુઓનો વપરાશ કરતું પ્રાકૃતિક રેસ્ટોરન્ટ પણ બનવાનું છે. અહીંના કોઈપણ ભોજનમાં ફૂડ કલરનો ઉપયોગ કરવામાં આવતો નથી. અન્ય રેસ્ટોરન્ટ કરતા આ રેસ્ટોરન્ટમાં દરેક વસ્તુનું મૂલ્ય સામાન્ય છે ને પરવડે તે રીતે રાખવામાં આવ્યું હોવા છતાં તેના હાઈજીન કે વસ્તુઓના વપરાશમાં કોઈ બાંધછોડ કરવામાં આવતી નથી.”
આ મંડળીમાં ૩૫૦ થી વધુ સભ્યો છે. આ રેસ્ટોરન્ટને તેની સ્વચ્છતા માટે FSSAI દ્વારા ફોર સ્ટાર હાઈજીન રેટિંગ પણ મળેલ છે. આ સાથે જ આવનારા દિવસોમાં ગ્રામીણ મહિલાઓને વધુ રોજગારી મળે તે માટે ખાખરા વગેરે ગૃહ ઉદ્યોગની વસ્તુઓનું પણ રેસ્ટોરન્ટ ખાતેથી વેચાણ શરૂ કરવામાં આવશે.
ગુજરાતમાં સહકાર ક્ષેત્રે નવીન અભિગમ સાથે બનેલી આ પહેલી રેસ્ટોરન્ટ લોકપ્રિય બની રહી છે જે અંગે વધુ જણાવતા રાજ્યના સંયુક્ત રજીસ્ટ્રાર(ઔદ્યોગિક)શ્રી આર.ડી.ત્રિવેદીએ કહ્યું હતું કે, સામાન્ય રીતે સહકારી ક્ષેત્રમાં દૂધ મંડળીઓ, પેક્સ વગેરે સંસ્થાઓ વર્ષોથી કાર્યરત હતી પરંતુ સહકાર ક્ષેત્રે ગુજરાતમાં આ પ્રથમ રેસ્ટોરન્ટ કાર્યરત થઈ છે. જે સહકાર ક્ષેત્રમાં નવીન અભિગમ અને રોજગારીની ઉજ્જવળ તકોનું નિર્માણ કરે છે.
સામાન્યતઃ રેસ્ટોરન્ટ ઉદ્યોગમાં સ્ટાફનું દબાણ વધુ હોય છે, પરંતુ કામધેનુમાં ચિત્ર કંઈક અલગ છે. અહીંના વેઈટર્સ અને કિચન સ્ટાફના ચહેરા પર હંમેશા સ્મિત જોવા મળે છે. તેનું કારણ એ છે કે આ એક સહકારી મોડેલ પર ચાલતી સંસ્થા છે, જ્યાં કર્મચારીઓને માત્ર નોકર નહીં પણ પરિવારના સભ્ય ગણવામાં આવે છે.વેઈટર્સ અને કિચન સ્ટાફ માત્ર નોકરી નથી કરતા, પરંતુ સંસ્થાના વિકાસમાં સહભાગી બને છે. ૫૦ થી વધુ કર્મચારી ધરાવતી આ રેસ્ટોરન્ટના કર્મચારી શ્રી દિલીપ ગોસ્વામી જણાવે છે કે, અહીં માલિકોનો વ્યવહાર ખૂબ જ પ્રેમાળ અને પ્રોત્સાહક છે. સ્ટાફની જરૂરિયાતો અને તેમના કામના કલાકોનું ધ્યાન રાખવામાં આવે છે, જેનાથી તેમની કાર્યક્ષમતા વધે છે. સાથે જ અહીં જમવા આવતા ગ્રાહકોને થતા સંતોષ થકી મળતા પ્રતિભાવો અમારું મનોબળ વધારે છે.
ગાંધીનગરના રહીશો અને પ્રવાસીઓ માટે કામધેનુ ફેવરિટ સ્પોટ બની ગયું છે. ગ્રાહકોના મતે, અહીં પીરસવામાં આવતી વિવિધ વાનગીઓ – પછી તે પંજાબી હોય, ચાઇનીઝ હોય કે ગુજરાતી – તેમાં ઘર જેવો સ્વાદ અને શુદ્ધતા અનુભવાય છે. વ્યાજબી ભાવ અને ઉત્તમ સર્વિસને કારણે અહીં હંમેશા ગ્રાહકોની અવરજવર રહે છે. આ સહકારી મંડળીએ માત્ર એક જ જગ્યાએ રેસ્ટોરન્ટ નહીં પરંતુ તેની ચેઈન રેસ્ટોરન્ટ પણ નિર્માણ કરવાનો નિર્ધાર કર્યો છે. આગામી મહિને વડનગરમાં પણ કામધેનુ મલ્ટીક્યુઝન રેસ્ટોરન્ટની બીજી શાખાનો પ્રારંભ થઈ રહ્યો છે.